Tình yêu là một sự lựa chọn

Từ một câu nói của ông nội, một hành trình nhận ra rằng yêu thương không phải cảm xúc chờ đợi, mà là lựa chọn ta đưa ra mỗi ngày, kể cả với chính mình.

Năm tôi mười hai tuổi, tôi từng chứng kiến ông nội cãi nhau với hàng xóm vì chuyện tranh chấp một khoảnh đất trồng rau. Ông giận đến mức không ăn nổi bữa cơm tối. Nhưng sáng hôm sau, tôi thấy ông mang sang nhà hàng xóm một rổ ổi chín, nói cười như chưa từng có chuyện gì xảy ra. Tôi hỏi ông sao lại vậy, ông chỉ cười: "Tình yêu là một sự lựa chọn, cháu ạ. Mỗi sáng thức dậy, ông chọn yêu thương, chứ không chọn giữ mãi cơn giận."

Lúc đó tôi còn nhỏ, chưa hiểu hết ý nghĩa câu nói ấy. Tôi nghĩ tình yêu là thứ tự nhiên mà có — thích ai thì yêu người đó, ghét ai thì thôi không cần bận tâm nữa. Nhưng càng lớn, càng trải qua nhiều mối quan hệ — từ tình bạn, tình yêu đôi lứa, đến tình cảm gia đình — tôi mới nhận ra ông đã đúng. Cảm xúc có thể đến rồi đi theo ý muốn của nó, nhưng tình yêu thật sự lại là một quyết định ta đưa ra lặp đi lặp lại mỗi ngày, đôi khi phải đưa ra ngay cả khi cảm xúc không còn nồng nhiệt như ban đầu.

Tôi nhớ có một giai đoạn, tôi và người bạn thân từ thời đại học gần như cắt đứt liên lạc vì một hiểu lầm nhỏ nhặt — chỉ vì bạn quên trả lời tin nhắn chúc mừng sinh nhật đúng ngày. Tôi giận, âm thầm xóa số điện thoại, tự nhủ mối quan hệ này không đáng để giữ nữa. Nhưng rồi tôi nhớ lại lời ông, tự hỏi: nếu hôm nay tôi chọn yêu thương thay vì chọn giận dỗi, điều gì sẽ khác đi? Tôi nhắn lại một câu đơn giản, và hóa ra bạn tôi cũng đang tự trách mình suốt mấy tuần liền. Một quyết định nhỏ đã cứu cả một tình bạn gần mười năm.

Không dễ để chọn yêu thương mỗi ngày. Có những hôm ta bị người lạ chen ngang khi xếp hàng mua đồ, có những hôm một dòng trạng thái vô thưởng vô phạt trên mạng xã hội cũng đủ khiến ta bực bội cả buổi, có những hôm người thân nói một câu vô tâm khiến ta tổn thương âm ỉ. Trong những khoảnh khắc ấy, phản xạ tự nhiên là giữ lấy sự tức giận, là dựng lên một bức tường phòng thủ. Nhưng nếu quan sát kỹ, ta sẽ thấy: người chọn giữ cơn giận thường không phải người hạnh phúc hơn — họ chỉ mệt mỏi hơn theo cách khác.

Có một điều ông tôi không nói ra hết, nhưng tôi tự rút ra được sau này: trước khi có thể chọn yêu thương người khác một cách bền vững, ta cần học cách chọn yêu thương chính mình trước. Một người kiệt sức, một người luôn tự trách bản thân, rất khó có thể mở lòng và kiên nhẫn với người khác. Đặt bản thân lên hàng đầu không phải là ích kỷ — đó là điều kiện cần để ta có đủ sức khỏe tinh thần mà ở bên gia đình, bạn bè, người yêu một cách trọn vẹn, thay vì chỉ ở bên họ bằng một cơ thể mệt mỏi và một tâm trí trống rỗng.

Giờ ông tôi đã không còn, nhưng mỗi sáng thức dậy, tôi vẫn cố nhớ lại câu nói của ông. Không phải lúc nào tôi cũng làm được — vẫn có những ngày tôi chọn im lặng thay vì tha thứ, chọn giữ khoảng cách thay vì bước lại gần. Nhưng tôi tin, chừng nào ta còn nhắc nhở bản thân rằng yêu thương là một lựa chọn chứ không phải một cảm xúc chờ đợi, chừng đó thế giới quanh ta vẫn còn cơ hội để trở nên nhẹ nhàng hơn một chút, mỗi ngày.